บทเรียน 2.3 — เขียนโจทย์ให้นักพัฒนา: Decision Canvas หนึ่งหน้า

เป้าหมาย

เมื่อจบบทเรียนนี้ คุณจะ

1. เติม decision canvas ของโครงการตัวเองให้ครบ 15 ช่อง โดยช่องที่ยังไม่รู้เขียนว่าต้องถามใคร
2. แยกโจทย์ที่ดีออกจากโจทย์ที่คลุมเครือได้ และแก้โจทย์คลุมเครือให้วัดผลได้
3. เขียนข้อความอ้างอิง TESA ที่ถูกต้องเมื่อแบ่งปันหรือดัดแปลงแม่แบบ

ก่อนเริ่ม

จากบทที่แล้ว เรื่องไหนต้องตกลงกับพันธมิตรก่อนเซ็นสัญญา — และถ้ามีนักพัฒนามานั่งตรงหน้าคุณสิบนาที คุณจะเล่าโครงการให้เขาฟังว่าอย่างไร

ดูของจริงก่อน — เทียบโจทย์สองแบบ

ส่งให้บริษัทรับพัฒนาเดียวกัน

โจทย์ ก "อยากได้ระบบ AI อัจฉริยะเฝ้าร้าน ใช้ง่าย ราคาไม่แพง ทำให้เสร็จเร็วที่สุด"

โจทย์ ข "วัดอุณหภูมิในตู้แช่ 12 ตู้ของร้านสามสาขา ถ้าอุ่นเกินเกณฑ์นานกว่า 15 นาทีให้ส่งข้อความหาผู้จัดการกะ ยอมให้เตือนผิดไม่เกินเดือนละ 2 ครั้งต่อสาขา ต้องทำงานต่อได้แม้เน็ตหลุด ไม่เก็บภาพหรือข้อมูลลูกค้า รอบแรกยังไม่ต้องมีแอปมือถือ ต้องได้ซอร์สโค้ดและเอกสารคืนเมื่อจบงาน"

ใบเสนอราคาของโจทย์ ก จะต่างกันได้เป็นสิบเท่าระหว่างผู้รับจ้างสองราย เพราะตีความ "อัจฉริยะ" ไม่เหมือนกัน ส่วนโจทย์ ข เทียบราคาและเทียบงานกันได้ และตอนส่งมอบก็ตรวจได้ว่าเสร็จจริงหรือยัง

แนวคิด (1) — โจทย์ที่ดีตรวจรับงานได้

ทุกประโยคในโจทย์ควรตอบได้ว่า "ตอนส่งมอบ เราจะตรวจอย่างไรว่าทำตามนี้แล้ว" คำอย่าง อัจฉริยะ ใช้ง่าย ทันสมัย เร็วที่สุด ตรวจไม่ได้ ให้เปลี่ยนเป็นตัวเลขหรือเงื่อนไข เช่น "เตือนผิดไม่เกินเดือนละ 2 ครั้ง" หรือ "ผู้จัดการตั้งเกณฑ์ใหม่ได้เองภายใน 1 นาที"

ขอบเขตที่ดีบอกทั้งสิ่งที่ทำและสิ่งที่ ไม่ทำ ในรอบนี้ ช่วยกันงานงอก และทำให้ราคาเทียบกันได้

แนวคิด (2) — Decision canvas หนึ่งหน้า

แม่แบบ resources/decision-canvas.md มี 15 ช่อง แต่ละช่องมาจากบทเรียนหนึ่งในหลักสูตรนี้

แนวคิด (3) — แบ่งปันแม่แบบได้ แต่ต้องอ้างอิง TESA

แม่แบบนี้ (resources/decision-canvas.md) เผยแพร่ภายใต้ CC BY 4.0 นำไปใช้ในบริษัท แจกให้ลูกค้า หรือใช้ในงานที่ปรึกษาได้ รวมถึงเชิงพาณิชย์ (เนื้อหาบทเรียนของหลักสูตรเป็น CC BY-NC 4.0) เงื่อนไขคือต้องอ้างอิงที่มาด้วยข้อความนี้:

"แม่แบบ decision canvas" จาก TESA Open Knowledge โดยสมาคมสมองกลฝังตัวไทย
(Thai Embedded Systems Association: TESA) https://github.com/tesaiot/tesa-qualification-program สัญญาอนุญาต CC BY 4.0

ถ้าคุณแก้แม่แบบ เช่น เพิ่มช่องของบริษัท ให้เติม (ดัดแปลง) ต่อท้ายข้อความอ้างอิง และบอกสั้น ๆ ว่าเปลี่ยนอะไร การอ้างอิงไม่ได้แปลว่า TESA รับรองโครงการหรือบริการของคุณ ห้ามเขียนให้เข้าใจแบบนั้น รายละเอียดและตัวอย่างอยู่ใน ATTRIBUTION.md

ฝึกเติม

1. แก้ โจทย์ ก ข้างบนให้กลายเป็นโจทย์ที่ตรวจรับงานได้ ใช้ร้านของคุณเองหรือร้านสมมติก็ได้
2. คัดลอก resources/decision-canvas.md แล้วเติมให้ครบ 15 ช่องสำหรับโครงการของคุณ ใช้สิ่งที่ทำไว้ในห้าบทก่อน

เช็กความเข้าใจ

ตอบคำถามใน quiz.yaml ถูกตั้งแต่ 80% ขึ้นไปถือว่าผ่าน และถือว่าจบหลักสูตรนี้

ฝึกเติม/แล็บ

นำ decision canvas ที่เติมแล้วไปคุยกับนักพัฒนาหรือผู้รับจ้างอย่างน้อยหนึ่งราย ขอให้เขาชี้ช่องที่ยังไม่ชัดที่สุดสามช่อง แก้ช่องเหล่านั้น แล้วเก็บทั้งฉบับก่อนและหลังแก้ไว้เป็นหลักฐานการเรียนรู้

ไปต่อ / สะท้อนคิด

ถ้าทีมของคุณจะพัฒนาเอง ให้ทีมดูเส้นทางนักพัฒนาใน catalog/tracks.yaml TESA มีหลักสูตรอบรมของ TESA Qualification Program (TQP) และเครือข่ายสมาชิกที่ช่วยต่อยอดได้

สะท้อนคิด หลังเติม canvas ครบ คุณยังอยากใช้ AI ในโครงการนี้อยู่ไหม คำตอบเปลี่ยนไปจากวันแรกของหลักสูตรหรือเปล่า เพราะอะไร